Language of Description: Dutch
Language of Description: Ukrainian
Holding Institution: Stadsarchief Amsterdam
  1. Archief van de Nederlandse Bond van Oud B.S.-ers, Afdeling Amsterdam

    Inleiding Tijdens de Tweede Wereldoorlog, in september 1944, besloot de Nederlandse regering in Londen de verschillende takken van het verzet te bundelen. Die bundeling, de Binnenlandse Strijdkrachten (B.S.), stond onder commando van Prins Bernhard. Het nog niet bevrijde gedeelte van Nederland werd ingedeeld in gewesten. De leden van de B.S. verenigden zich na de oorlog in een Bond met afdelingen in het hele land.

  2. Collectie Bart de Kok en Jozef van Poppel

    Inleiding In 2010 werden op een zolder in Amsterdam-Zuid een groot aantal foto's gevonden die werden gemaakt door de 'foute' fotograaf Bart de Kok. Het zijn unieke foto's van onder meer de anti-joodse relletjes op het Thorbeckeplein in februari 1941, de fouilleeractie op tientallen joodse handelaren in de Diamantbeurs in 1942 en foto's van tientallen kleine en grotere 'politieke gebeurtenissen' op straat. De ruim 250 foto's werden in het huis verstopt door Joseph van Poppel, V-Mann en verrader van onder anderen medewerkers van de verzetskrant Het Parool. Enkele foto's uit de collectie waren...

  3. Archief van de Secretarie; Algemene Secretarie en Arbeidszaken en rechtsvoorganers en Secretarie; Personeelszaken en rechtsvoorganger

    Inleiding Een toenemende bestuurlijke bemoeienis met het maatschappelijke leven staat aan het begin van deze overheidstaak. De resultaten van een enquete naar de arbeidstoestanden, op initiatief van een aantal leden van de Tweede Kamer, gaf aanleiding tot de Arbeidswet van 1889. Een jaar later nam de Amsterdamse gemeenteraad het besluit om in bestekken voor gemeentelijke openbare werken de verplichting op te nemen voor aannemers om hun werklieden te verzekeren tegen ongelukken. De werkzaamheden rond deze specifieke taak werden op het Stadhuis verricht door de secretarieafdeling Publieke Wer...

  4. Archief van de Secretarie; Afdeling Algemene Zaken

    Inleiding Woord vooraf De stedelijke overheid in Amsterdam wordt bij het besturen van de stad bijgestaan door een administratief apparaat, bestaande uit ambtenaren. De administratie op het Stadhuis werd in 1812 gereorganiseerd en verdeeld in afdelingen. Deze nieuwe organisatie en de belangrijkste ontwikkelingen binnen het bestuursapparaat tot 1945 worden in deze inleiding geschetst. Eén van de drie ontstane afdelingen, Algemene Zaken, vervulde vaak een spilfunctie binnen de Secretarie, zoals uit de inleiding zal blijken. Daarom is de geschiedenis van de afdeling Algemene Zaken geplaatst in ...

  5. Archief van de Secretarie; Afdeling Militaire Zaken en rechtsvoorgangers

    Inleiding Wetgeving en dienstplicht (1) Tijdens de Franse overheersing werd de dienstplicht (conscriptie) ingevoerd. Loting bepaalde of een dienstplichtige werkelijk opgeroepen werd voor de vervulling van zijn dienstplicht. Deze dienstplicht werd na het vertrek van de Fransen gehandhaafd: al de mannelijke ingezetenen die hun 19de jaar waren ingetreden moesten zich in hun woonplaats laten inschrijven. De eerste militiewet van 1815 werd in 1817 vervangen door de wet voor de oprichting van de nationale militie (2). De gouverneur van de provincie werd verantwoordelijk voor al de aangelegenheden...

  6. Archief van de Gemeentepolitie

    Inleiding De ontwikkeling van de organisatie van de Amsterdamse Gemeentepolitie, 1814-1946 De organisatie van de politie als dienst Op 25 maart 1811 werd voor het gehele Franse Keizerrijk een centrale organisatie van de politie ingevoerd. Aan het hoofd van de politie in het Franse Rijk werd een minister van politie gesteld met daaronder vier directeuren-generaal. Te Amsterdam werd Devillers Duterrage aangesteld als directeur-generaal over 'Holland'. Amsterdam werd verdeeld in twaalf arrondissementen. Aan het hoofd van elk arrondissement stond een commissaris (1). Het herstel van de Nederlan...

  7. Archief van de Luchtbeschermingsdienst

    Inleiding Op 23 april 1936 wordt de wet betreffende bescherming tegen luchtaanvallen aangenomen. De burgemeester wordt met de uitvoering van de wet belast, en in zijn plaats de commandant van de brandweer. In Amsterdam was de commandant van de brandweer reeds bij besluit van 24 februari 1928 door Burgemeester en Wethouders benoemd als verantwoordelijke voor de luchtbescherming in de hoofdstad. De wet van 1936 schrijft voor dat reeds in vredestijd de nodige maatregelen tegen luchtaanvallen moeten worden getroffen. Aangezien Amsterdam wordt ingedeeld in de eerste (grootste) gevarenklasse, bet...

  8. Archief van het Gemeentelijk Bureau Inkwartiering (Städtisches Quartieramt)

    Inleiding Het Städtisches Quartieramt kreeg per 1 april 1942 de naam Gemeentelijk Bureau voor Inkwartiering (GBI). Het Bureau Vorderingen Duitse Weermacht (BVDW) wordt per 1 juni 1942 als zelfstandig bureau opgeheven (Besluit burgemeester van 22 mei 1942). Het bureau is per die datum ondergebracht bij het Gemeentelijk Bureau voor Inkwartiering. Na de bevrijding krijgt dit bureau de naam Bureau Afwikkeling Vorderingen Duitse Weermacht. Het Bureau Ontruimingen is opgericht op 26 november 1943. Op 9 augustus 1946 stellen B&W een Regeling werkzaamheden i.v.m. de liquidatie van het Gemeentel...

  9. Archief van de Gemeente Arbeidsbeurs

    Inleiding GESCHIEDENIS VAN DE GEMEENTE-ARBEIDSBEURS (1) Voorgeschiedenis (1886-1908): 'particulier' of 'overheid'? Voordat de Arbeidsbeurs onder gemeentebeheer werd gebracht was zij meer dan twintig jaar in particuliere handen. In 1886 bracht de Maatschappij voor de Werkende Stand de eerste openbare arbeidsbemiddeling in Nederland tot stand. Het doel was: '.. den werkgever en den werkzoekende in te lichten omtrent de vraag naar en het aanbod van werk' (2). Van een roep om een openbare arbeidsbeurs is ook al voor 1884 sprake geweest (3). Verder hebben perspublikaties een duidelijke rol gespe...

  10. Archief van het Gemeentevervoerbedrijf: tweede aanvulling

    Inleiding Het Gemeentevervoerbedrijf Amsterdam (GVB) heeft door de jaren heen fundamentele veranderingen doorgemaakt van paarden-tram naar de eerste elektrische tram tot een metro en een sneltram. In deze inventaris vind je de jaarverslagen, rekeningen en verantwoordingen, directienotulen en diverse dienstregelingen van 1900 - 1980. Sommige jaren zijn helaas niet aanwezig. Dit staat vermeld bij de desbetreffende categorie. Dit is een aanvulling op reeds eerder overgebrachte stukken van het GVB. Het archief is geordend volgens de basisarchiefcode en is ongeveer 16 strekkende meters. De verni...