Language of Description: Croatian
Language of Description: Dutch
Language of Description: Ukrainian
  1. Kabinet van de burgemeester – Lode Craeybeckx.

    In het archief van het kabinet van voormalig burgemeester Lode Craeybeckx vinden we heel wat relevante dossiers terug. Ze zijn vrij divers en bevatten doorgaans allerhande (politie)verslagen, krantenknipsels, handgeschreven notities, lijstmateriaal, briefwisseling, notulen van vergaderingen, … We noteren onder andere een dossier inzake de opvoering van het toneelstuk der Stellvertreter van Rolf Hochhuth (1966; MA-KAB # 1286), over het Coördinatie Comité der Diamantnijverheid met o.a. de eedaflegging van Romi Goldmuntz (1953; MA-KAB # 1348), betreffende door de Duitse bezetter gestolen diama...

  2. Publieke taken – Burgerlijke stand en bevolking.

    In het archief afkomstig van de burgerlijke stand vinden we vooreerst de gebruikelijke stukken zoals de verschillende bevolkingsregisters, geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten, enz. De vreemdelingendossiers, gevormd door de stad Antwerpen vanaf 1840, zijn eveneens een belangrijke en veelgebruikte bron. Het gaat om in totaal om meer dan 600000 dossiers. Ze worden ontsloten door numerieke en alfabetische indexen. Deze laatste zijn voor de periode 1840-1930 digitaal te raadplegen via de zoekmachine van het FelixArchief en via de website van FamilySearch (http://www.familysearch.org). De i...

  3. Publieke taken – Veiligheid – Oorlog en bezetting.

    In dit bestand vermelden we onder nr. 123 # 205 (1961-1967) het dossier Wiedergutmachung. Nr. 1020 # 1 (1942-1946) bevat een dossier met betrekking tot het uitvoeren van de Jodenverordening van 1 december 1941, afkomstig van het 3de Bureel (verantwoordelijk voor onderwijszaken). Het (deel)bestand gevormd door het Plaatselijk Comité van het Nationaal Steunfonds voor Geteisterden bevat, naast algemene dossiers inzake hulpverlening aan oorlogsslachtoffers, gerepatrieerden, teruggekomen politieke gevangenen, … ook een dossier dat specifiek handelt over het verstrekken van hulp aan Joden (1944-1...

  4. Publieke taken – Veiligheid – Politie.

    In het politiearchief is vrij veel relevant materiaal te vinden. Vooreerst vermelden we algemene reeksen zoals gebeurtenisboeken, bestuurlijke verslagen, processen-verbaal, … waarin vaak informatie kan teruggevonden worden over personen of specifieke gebeurtenissen. Zo bevatten de processen-verbaal van de 7de Wijk informatie over (naoorlogse) aangifte van verklikkingen van Joden tijdens de bezetting (zie MA # 29918 - MA # 29924, MA # 29932 - MA # 29937). Daarnaast zijn ook specifieke dossiers voor deze gids relevant. In verband met de Jodenvervolging tijdens de bezetting vermelden we o.a. M...

  5. Verzameling affiches en pamfletten van Joodse verenigingen.

    Deze verzameling bevat affiches, pamfletten en folders met betrekking tot allerlei politieke, religieuze, sociale en culturele activiteiten georganiseerd door Joodse organisaties in Antwerpen in de jaren 1932-1934. Het gaat om zowel politieke meetings en debatten als tentoonstellingen, concerten, filmvoorstellingen, bals, dansavonden, theater (o.a. Jiddisch theater van de Vilna groep), voordrachten, uitstappen en reizen, … Onder de vermelde organisaties noteren we o.a. B’rith Trumpeldor, Vereniging van Joodse Handwerkers, KKL, Agudath Zion, Agoedas Jisroel, Comité tot verdediging van de rec...

  6. Vredescentrum Antwerpen.

    In dit bestand vermelden we hoofdzakelijk de stukken met betrekking tot door het Vredescentrum georganiseerde activiteiten. Zie o.a. de debatavonden “De Holocaust en de Belgische staten” (nr. 705 # 98; 1989), “Primo Levi, een humanist in de hel van Auschwitz” (nr. 705 # 153; 1993) en “Overleven. Relaas van een zestienjarige Joodse Antwerpenaar” (nr. 705 # 186; 1996); de boekvoorstelling “Partisans armés juifs. 38 témoignages” (nr. 705 # 123; 1991); de persvoorstelling van “De laatste getuigen” (nr. 705 # 122; 1991); de boekvoorstelling van Regine Beer (nr. 705 # 130; 1992) en het colloquium...

  7. Gemeente Boom.

    In het hedendaags gemeentearchief van Boom vinden we onder dossier nr. 2773 briefwisseling en onderrichtingen met betrekking tot Joden (1940-1942).

  8. Archief van het Koninklijk Atheneum van Antwerpen.

    Dit bestand bevat onder nr. 1848 een aantal registers met geziene leerstof en vragen van proefwerken met betrekking tot de lessen israëlitische godsdienst (1960-1969). Het gaat in totaal om 8 schriften, waaronder een schrift van Paul Ambach. Daarnaast vermelden we nog het dossier nr. 2431, inzake de oprichting van een memoriaal en de bijhorende viering ter ere van tijdens de Tweede Wereldoorlog omgekomen oud-leraars en oud-studenten (waaronder een aantal Joodse). Verder verwijzen we ook naar algemene reeksen, zoals de inschrijvingsregisters, indicateurs van briefwisseling (zie vb. nr. 51, v...

  9. Koninklijk Atheneum van Berchem.

    In dit bestand vinden we stukken die de aanwezigheid van Joodse leerlingen documenteren. We vinden vooreerst algemene stukken o.a. statistieken van de schoolbevolking, stamboeken (nrs. 1-4; periode 1934-1984), klasregisters (nrs. 6-12; 1934-1984), indicateurs van briefwisseling, … Het bestand bevat eveneens reeksen van registers o.a. van uitslagen van leerlingen uit de diverse studierichtingen, van toelatings- en overgangsexamens van de humaniora-afdelingen, van de eindexamens en van het afleveren van diploma’s en allerhande certificaten. Daarnaast noteren we mogelijk relevante stukken zoal...

  10. Archief van het Arbeidsambt Antwerpen; stukken in beslag genomen door het Krijgsauditoraat Antwerpen.

    Dit archiefbestand bevat documenten gevormd door de directie en de afdelingen Arbeidsbestel en Steun. Naast wet- en regelgeving over de arbeidsbemiddeling en tewerkstellingspolitiek van de bezetter, noteren we vooreerst algemene stukken in verband met de organisatie, leiding en praktische werking van het Arbeidsambt. Het gaat om o.a. notulen, correspondentie en omzendbrieven, reeksen instructies over diverse onderwerpen, nota’s en dienstorders, periodieke verslagen van de hulpkantoren en andere Arbeidsambten, stukken inzake de medische keuring, … De documenten onder de rubriek ‘Dienstverpli...

  11. SI Merksplas, Duitse afdeling.

    Dit bestand omvat archiefmateriaal gevormd door de zgn. Duitse afdeling van de gevangenis te Merksplas. We noteren onder andere briefwisseling, dienstorders, allerlei soorten lijsten in verband met de gevangenispopulatie, bevolkingsregisters, instructies en reglementen, archief van de boekhouding en medische dienst, enzoverder. In verband met de politieke gevangenen in deze instelling wijzen we vooral op de reeks opsluitingsdossiers, geordend volgens datum van uitschrijving. De dossiers beslaan de periode 1941-1944; zie de nrs. 72-245 (174 pakken in totaal). Ze bevatten geregeld stukken van...

  12. Kerken – andere erediensten.

    In dit bestand vinden we stukken in verband met de bouw, het materiële beheer en de inrichting van de gebouwen met betrekking tot de niet-katholieke erediensten. Voor de hoofdsynagoge in de Bouwmeesterstraat te Antwerpen vinden we negen dossiers (nrs. 939 – 947; periode 1871-1968) inzake de oprichting en erkenning, de bouw van de synagoge door Ernest Stordiau, vernieuwing van de daken, herstellingen van oorlogsschade (o.a. van het rituele slachthuis), de aankoop van cultusvoorwerpen zoals Thorahrollen, … Vier dossiers (nrs. 948 – 951; periode 1922-1961) hebben betrekking op de hulpsynagoge ...

  13. Archief van het provinciebestuur Antwerpen. Archief van de 1ste afdeling, de Griffie (vanaf ca.1880), de 1ste afdeling (vanaf ca. 1890), de 3de afdeling (vanaf ca. 1900) en de 6de afdeling (vanaf ca. 1960). Dossiers inzake het bouwen en verbouwen van pastorieën.

    In dit bestand vinden we (onder nr. 86) een dossier terug inzake oorlogsschade aan roerende goederen (Lange Van Ruisbroekstraat 16) van de Antwerpse Israëlitische gemeente Machsike Hadass voor de jaren 1953-1957.

  14. “Joden en vreemdelingen”.

    Dit bestand is cruciaal voor wat de reconstructie van de Jodenvervolging in de regio Antwerpen betreft. Het bevat hoofdzakelijk uitgaande en ingekomen briefwisseling van gouverneur Jan Grauls en zijn kabinet, met onder andere de verschillende gemeentebesturen in het arrondissement Antwerpen, de Feldkommandantur 675, de Feldkommandantur 520 en diverse organisaties (vb. het Rode Kruis), over onderwerpen zoals: het opstellen van de ‘vreemdelingenlijsten’ (o.a. lijsten met Joodse inwoners van diverse nationaliteiten), de uitwijzingsbevelen voor Joden, de Jodenverordeningen, de uitsluiting van J...

  15. Archief van De Centrale.

    De organisatie bewaart in elk geval in de vergaderzaal van de Raad van Beheer de kast met daarin het originele Jodenregister van Antwerpen, het steekkaartensysteem aangelegd om de Joodse bevolking van de stad te identificeren. Verder noteren we ook nog één bak met steekkaarten die als toegang fungeerden op de (verloren gegane) dossiers opgesteld door de bezetter in het kader van de Möbelaktion in Antwerpen. Op de steekkaarten staan namen van families en adressen. Er zijn eveneens ingebonden tijdschriften bewaard nl. Hatikwah (jaargang 1920) en Centrale (jaargangen 1953 - heden). Daarnaast v...

  16. JV Merksplas 1996.

    Dit archiefbestand is van groot belang voor de geschiedenis van de Joodse vluchtelingen uit Nazi-Duitsland en Oostenrijk, aanwezig in België eind jaren ’30. We noteren vooreerst de omzendbrieven en reglementen. Er is heel wat ingekomen en uitgaande briefwisseling bewaard (onder andere van de directeurs dr. Max Beckmann, dr. Weichmann en ing. Paul Wolfram), vb. met rabbijn Schapira en het Comité d’Assistance aux Réfugiés juifs, en inzake de aankomst van nieuwe vluchtelingen, gevangenisarbeid, collectieve en individuele verloven van Joodse vluchtelingen, de boekhouding en financiering door he...

  17. RWK 1996-1997.

    Dit bestand herbergt onder andere een deel van het archief van het Joods vluchtelingencentrum te Merksplas (1938-1940). Het gaat om rollen (nrs. 5002-5004) met alfabetische tafel (nr. 5005), dagboeken van ontvangsten en uitgaven voor order (nrs. 5006-5007) en een factuurboek (nr. 5008). Daarnaast zijn er stukken bewaard afkomstig uit het archief van de strafinrichting te Merksplas, zoals de documentatiedossiers waarvan we de dossiers inzake “Eredienst, 1921-1946” (nr. 5019) en “Gevangenen (vreemdelingen), 1925-1947” (nr. 5033) aangeven. Het bestand bevat eveneens archief van het Internering...

  18. SI Antwerpen 1996.

    Het bestand SI Antwerpen 1996 bevat onder andere een rol met betrekking tot gedetineerden die, op bevel van de Belgische Staatsveiligheid, na de Duitse inval op 10 mei 1940 in de gevangenis van Antwerpen werden opgesloten in afwachting van hun transport naar andere bestemmingen. Gezien de vluchtelingenproblematiek van eind jaren ’30, bevinden zich onder hen hoogstwaarschijnlijk ook Joodse gevangenen.

  19. SI Merksplas 1996 A.

    Dit bestand bevat uitsluitend de reeks opsluitingsdossiers uit de periode 1921-1950. Het gaat in totaal om 390 pakken met daarin individuele dossiers. Gezien de vluchtelingenproblematiek van eind jaren ’30, bevinden zich onder hen hoogstwaarschijnlijk ook Joodse gevangenen.

  20. SI Merksplas 1996 B.

    In dit bestand zijn een aantal nummers relevant. Vooreerst vermelden we de nrs. 26 en 28 die inkomende en uitgaande briefwisseling bevatten, hoofdzakelijk met de Staatsveiligheid (die de post van de geïnterneerden controleerde). In deze nummers bevinden zich eveneens lijsten van geïnterneerden, waaronder (gezien de vluchtelingenproblematiek van die periode) wellicht ook Joden. Daarnaast vinden we onder nr. 212 lijsten van Joodse geïnterneerden in de Duitse afdeling die met de verschillende transporten zijn aangekomen (1942-1943). In de “transportlijsten” (1942) (nr. 213), eveneens afkomstig...